Η κρίση φέρνει τις αεροπορικές πιο... κοντά
Σε αλλαγή του μοντέλου λειτουργίας τους, με στόχο τη σημαντική μείωση των εξόδων αλλά και την ενίσχυση των συμμαχιών, στρέφονται οι αερομεταφορείς που τα τελευταία χρόνια δέχονται συνεχείς κλυδωνισμούς. Η παρατεταμένη περίοδος προβλημάτων λόγω της οικονομικής κρίσης, της γρίπης, της ανόδου του κόστους των καυσίμων, έχει πλήξει σημαντικά την κερδοφορία των εταιρειών, με αποτέλεσμα να αναζητούνται λύσεις άμεσες και αποτελεσματικές. Μία εξ αυτών φαίνεται ότι είναι η ένταξή τους σε συμμαχίες, προκειμένου να εξασφαλίσουν σταθερά κέρδη και πρόσβαση σε ένα ευρύτερο δίκτυο προορισμών. Επιπλέον, οι συμμαχίες, παρ' ότι δεν είναι πανάκεια, θεωρούνται ισχυρό όπλο για την εξυγίανση του κλάδου και την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των μεγάλων εταιρειών έναντι των εταιρειών χαμηλού κόστους.
Σε εγχώριο επίπεδο, η Αegean Airlines έχει γίνει αποδεκτή και είναι σε διαδικασία ένταξης στη Star Alliance, ενώ και η Olympic Air επεξεργάζεται ένα ευρύ πλαίσιο εμπορικής συνεργασίας με τις Delta Airlines, Air France - KLM και Aeroflot, με προοπτική ένταξής της στη συμμαχία της SkyTeam.
«Βρισκόμαστε μπροστά σε νέο κύμα ανακατατάξεων», αναφέρει στο «Κ» ο πρόεδρος του Συνδέσμου Αντιπροσώπων Αεροπορικών Εταιρειών κ. Ντίνος Φραντζεσκάκης, τονίζοντας ότι όσες εταιρείες δεν εντάσσονται σε κάποια από τις τρεις συμμαχίες θα επιδιώξουν τη συνεργασία για πτήσεις κοινού κωδικού με άλλους αερομεταφορείς, ενώ αβέβαιο θεωρείται το μέλλον των μικρών εταιρειών.
Προβλέψεις για ζημιές 11 δις. δολαρίων
Ηδη, παρά τα όποια θετικά μηνύματα, οι προβλέψεις για τις εφετινές ζημίες των αεροπορικών εταιρειών κυμαίνονται από 9 δισ. δολάρια έως και 11 δισ. δολάρια, μετά τις ζημίες των 8,5 δισ. δολαρίων το 2008. Μάλιστα, σύμφωνα με τη Διεθνή Ενωση Αερομεταφορέων (IATA), είναι δύσκολο να υπάρξουν κέρδη μέσα στην επόμενη διετία και η αγορά δεν θα ανακάμψει πριν από το 2011. Είναι χαρακτηριστικό ότι το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων των εταιρειών προέρχονταν από την business και first class, η κρίση όμως επέφερε δραστική μείωση των εισπράξεων από τη λεγόμενη «μπροστινή καμπίνα» και πλέον οι αεροπορικές εταιρείες προβαίνουν σε νέες χρεώσεις, επιδεικνύοντας παροιμιώδη εφευρετικότητα. Ετσι, εκτός από την τιμή του εισιτηρίου οι επιβάτες της Ryanair, για παράδειγμα, καλούνται να πληρώσουν έξτρα ποσό προκειμένου να χρησιμοποιήσουν την τουαλέτα εν ώρα πτήσης αλλά και όταν κάνουν check-in από το Διαδίκτυο, ενώ όσοι επιλέξουν την British Airways, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι η θέση δίπλα στο παράθυρο ή κοντά στην έξοδο κινδύνου, χρεώνεται επιπλέον με περίπου 11 και 40 ευρώ, αντίστοιχα. Οσο για τις αποσκευές, αρκετές αμερικανικές εταιρείες χρεώνουν με διαφορετική τιμή την πρώτη από τη δεύτερη αποσκευή, τακτική που έχουν υιοθετήσει ή πρόκειται να υιοθετήσουν και άλλες εταιρείες. Και αυτές είναι μόνο μερικές από τις... κανονικές χρεώσεις, καθώς, ορισμένες εταιρείες στις ΗΠΑ δεν δίστασαν να υποχρεώνουν τους υπέρβαρους επιβάτες να πληρώνουν περισσότερο ή ακόμη και διπλό εισιτήριο. Η μονάδα μέτρησης δεν είναι η? ζυγαριά, αλλά η ζώνη ασφαλείας των αεροπορικών καθισμάτων: Οποιος δεν καταφέρει να τη δέσει, καλείται να πληρώσει επιπλέον από το καθορισμένο ποσό!
«Αυτές οι έξτρα χρεώσεις ξεκινούν από την Αμερική και στη συνέχεια βρίσκουν πρόσφορο έδαφος και στην Ευρώπη, καθώς οι εταιρείες ευελπιστούν ότι θα εξοικονομήσουν χρήματα», αναφέρει ο κ. Φραντζεσκάκης. Προς αυτή την κατεύθυνση, λοιπόν, οι τρεις μεγάλες συμμαχίες, η Sky Team, η Star Alliance και η One World, ενθαρρύνουν τα μέλη τους να ενισχύσουν τις συνεργασίες τους. Εκτός από τη μείωση του κόστους, οι εταιρείες εκτιμούν ότι οι συμμαχίες θα κάνουν δελεαστικό τον κλάδο και για νέες επενδύσεις, προσελκύοντας ξένα κεφάλαια, τα οποία την τελευταία δεκαετία έχουν στραφεί κυρίως προς τις τράπεζες και την ενέργεια. Όμως, τα νέα δεδομένα που δημιουργούν οι συμμαχίες αναμένεται να οδηγήσουν τις ανεξάρτητες εταιρείες, όπως π.χ. η Emirates αλλά και τις low cost, να επανεξετάσουν τη στρατηγική τους, αναζητώντας ίσως και αυτές μια άλλη μορφή συνεργασίας. Άλλωστε το κοινό πεδίο σύγκρουσης όλων των εταιρειών είναι αυτό των τιμών των εισιτηρίων. Από την πλευρά τους, λοιπόν, οι εκπρόσωποι των εταιρειών χαμηλού κόστους ισχυρίζονται ότι οι συμμαχίες και οι κοινοπραξίες θα προκαλέσουν αύξηση της τιμής των ναύλων. Επικαλούνται μάλιστα στοιχεία σύμφωνα με τα οποία τα τελευταία χρόνια τα αεροπορικά εισιτήρια για τα υπερατλαντικά ταξίδια, όπου κυριαρχούν οι συμμαχίες, αυξήθηκαν σημαντικά σε σύγκριση με άλλες αεροπορικές συνδέσεις. Οι μεγάλες αεροπορικές εταιρείες αντιτείνουν ότι οι συμμαχίες θα φέρουν κέρδη με αποτέλεσμα η κερδοφορία να οδηγήσει στη μείωση του κόστους κεφαλαίου και κατ’ επέκταση στη διατήρηση των τιμών σε χαμηλά επίπεδα.
«Ένα είναι σίγουρο, ότι το στοίχημα παίζεται στις διάφορες συμμαχίες και τις κοινοπραξίες, και όποιος μείνει απ' έξω θα βρεθεί σε δύσκολη θέση», προβλέπει ο κ. Φραντζεσκάκης.
Την ίδια ώρα, η ΕΕ εκφράζει τις αμφιβολίες της σχετικά με τη συμμαχία των αεροπορικών εταιρειών Βritish Airways, American Airlines και Ιberia, - μέλη της One World -, στην εκμετάλλευση υπερατλαντικών πτήσεων μεταξύ της ΕΕ και των Ηνωμένων Πολιτειών, εγείροντας θέμα παραβίασης της Κοινοτικής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού. Μάλιστα, η Επιτροπή επεκτείνει τις έρευνές της και στις άλλες αεροπορικές συμμαχίες, όπως στη Star Alliance, μεταξύ της γερμανικής Lufthansa, των αμερικανικών Continental και United και της καναδικής Air Canada, καθώς και στη Sky Team, στην οποία συμμετέχουν η Αir France-ΚLM και η Delta/Northwest. H Επιτροπή είχε εδώ και αρκετό καιρό επιφυλάξεις για τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν αυτές οι αεροπορικές συμμαχίες σε ορισμένα δρομολόγια, ιδιαίτερα για τους κώδικες με τους οποίους διαχειρίζεται η κάθε μία την ίδια πτήση από απόψεως προσωπικού και παροχής υπηρεσιών, προκειμένου να μειώσουν τις δαπάνες τους.
Οι τρεις συμμαχίες
Star Alliance: Η Star Alliance ιδρύθηκε το 1997 ως η πρώτη παγκόσμια αεροπορική συμμαχία. Mέλη της είναι εταιρείες όπως οι Air Canada, Air China, Air New Zealand, ANA, Asiana Airlines, Austrian, bmi, EGYPTAIR, LOT Polish Airlines, Lufthansa, Scandinavian Airlines, Shanghai Airlines, Singapore Airlines, South African Airways, Spanair, SWISS, TAP Portugal, Turkish Airlines, THAI, United, US Airways, Continental Airlines, Brussels Airlines. Οι περιφερειακοί αερομεταφορείς μέλη, Adria Airways (Σλοβενία), Blue1 (Φινλανδία) και Croatia Airlines ενισχύουν το παγκόσμιο δίκτυο. Η Aegean Airlines, η Air India, η TAM ανακοινώθηκαν ως μελλοντικά μέλη. Οταν ολοκληρωθεί η διαδικασία, η Star Alliance θα προσφέρει επιλογές σε πάνω από 1.000 προορισμούς και 176 χώρες, οι οποίες θα εξυπηρετούνται μέσω 21.000 καθημερινών πτήσεων.
One World: Ιδρύθηκε πριν από περίπου δέκα χρόνια. Μέλη της είναι οι εταιρείες American Airlines, British Airways, Cathay Pacific, Finnair, Iberia, Japan Airlines, LAN, Malev, Qantas, Royal Jordanian. Πραγματοποιούνται καθημερινά πτήσεις σε 130 χώρες, εξυπηρετώντας 675 προορισμούς.
SkyTeam: Το 2000 η Aeromexico, η Air France-ΚLM, η Delta Air Lines και η Korean Air δημιουργούν την αεροπορική συμμαχία SkyTeam. Σταδιακά μέλη της συμμαχίας γίνονται, οι CSA Czech Airlines, Alitalia, Aeroflot, China Southern Airlines, ενώ ως περιφερειακά μέλη είναι η Air Europa και η Kenya Airways. Η SkyTeam εξυπηρετεί 856 προορισμούς σε 169 χώρες, εκτελώντας καθημερινά 13.133 πτήσεις.
Πηγή: Κέρδος
