Μετά από πολλά ταξίδια, τα τελευταία χρόνια, στη γειτονική Αλβανία αποφάσισα να σας περιγράψω την εικόνα της χώρας. Δεν είναι και ότι το καλύτερο για τον επισκέπτη η πρώτη του γνωριμία με τη χώρα αυτή, γιατί βρίσκεται πολλά χρόνια πίσω. Υπάρχει όμως σημαντική προσπάθεια βελτίωσης της εικόνας της, όχι όμως από τους κυβερνώντες, αλλά από τους ιδιώτες. Υπάρχει πολύ μεγάλη ανοικοδόμηση (μοντέρνα κτίρια, πολυτελείς κατοικίες, ξενοδοχεία) αλλά οι δρόμοι, που είναι κρατική αρμοδιότητα, είναι απαράδεκτοι. Η εθνική οδός από Κακαβιά μέχρι Τίρανα έχει πολλά χιλιομετρικά κομμάτια που είναι φτιαγμένα πριν 60 χρόνια. Για απόσταση 200 km χρειάζεσαι λίγο πολύ 4 ώρες.
Τίρανα - Δυρράχιο - Σκόδρα - Κρούγια - Λέζα - Κορυτσά - Ελ Μπασάν - Πόγραδετς - Φίερι - Αυλώνα - Μπεράτι - Χειμάρα - Τεπελένι - Αργυρόκαστρο και Άγιοι Σαράντα είναι οι πιο μεγάλες και σημαντικότερες πόλεις της Αλβανίας και τις έχω επισκεφτεί όλες, όπως και παρά πολλά χωριά. Η πρώτη μου επίσκεψη στην Αλβανία πραγματοποιήθηκε το Νοέμβριο του 2003. Ξεκίνησα με δυο φίλους Αλβανούς από Αθηνά Παρασκευή βράδυ και φτάσαμε στους Αγίους Σαράντα Σάββατο πρωί.
Ήταν η πρώτη πόλη που είδα στην Αλβανία. Όμορφη πόλη, γραφική θα έλεγα, μου θύμιζε κάτι από ελληνικό νησί. Άλλωστε στη βόλτα που κάναμε για να γνωρίσουμε την πόλη ακούσαμε πολλούς ηλικιωμένους να μιλούν ελληνικά μεταξύ τους, το κινητό μου έπαιρνε σήμα από ελληνικό δίκτυο και απέναντι μου έβλεπα την Κέρκυρα πεντακάθαρα. Αφήσαμε τον ένα φίλο, τον Στέφανο, στο σπίτι του γιατί είχε έρθει για δουλειές και εγώ με τον Αλέξανδρο προχωρήσαμε προς τη Χειμάρα. Άλλη μια πόλη με έντονο ελληνικό στοιχείο. Παντού άκουγες να μιλούν ελληνικά και τα αυτοκίνητα με τις ελληνικές πινακίδες ήταν πολύ περισσότερα από τα αλβανικά. Το ταξίδι μας προς το Δυρράχιο συνεχίζεται στον μικρό, κακό, παραλιακό δρόμο. Το τοπίο όμως μας αποζημιώνει. Ατελείωτες, παρθένες, όμορφες παραλίες απλώνονται στ' αριστερά μας και να μπροστά μας ο Λογαράς. Το βουνό με το πολύ πράσινο και τις πολλές στροφές που έπρεπε να περάσουμε για να βρεθούμε στην Αυλώνα. Κατεβαίνοντας το Λογαρά φτάσαμε στην Αυλώνα, το δεύτερο λιμάνι της χώρας μετά το Δυρράχιο. Όμορφη πόλη με πολύ μεγάλη ανοικοδόμηση τα τελευταία χρόνια.
Κι επειδή δεν ήταν αυτός ο προορισμός μας, γρήγορα φύγαμε για το Φίερι το οποίο προσπεράσαμε για να φτάσουμε στην Καβάγια, την πόλη του φίλου Αλέξανδρου. Είχε ήδη σκοτεινιάσει όταν φτάσαμε στο σπίτι του και έπρεπε να κάνουμε γρήγορα ένα μπάνιο γιατί σε λίγο θα κοβόταν το ρεύμα. Ναι καλά ακούσατε, τους κόβουν το ρεύμα 3 ώρες το πρωί και άλλες 2-3 ώρες το βράδυ επειδή λένε ότι δεν έχουν αποθέματα αλλά όλοι γνωρίζουν ότι το πουλούν (νομίζω ότι αγοράζουμε κι εμείς απ' αυτούς). Μετά από τόσες ώρες ταξιδίου χρειαζόμασταν ύπνο.
Το πρωί της επόμενης μέρας, το πρώτο πράγμα που κάνουμε είναι...καφές (φτιάχνουν απίστευτα καλό εσπρέσο) και μπουρέκια (σαν τις δικές μας τυρόπιττες, αλλά πολύ πιο νόστιμα) και κατευθυνόμαστε προς τα Τίρανα, πρωτεύουσα βλέπετε από το 1920. Έχει σήμερα πλέον περίπου 700.000 κατοίκους. Το κομβικό σημείο της πόλης είναι η πλατεία Σκεντέρμπεη (η δική μας Ομόνοια δηλαδή). Φτάσαμε με τον Αλέξανδρο σχετικά πολύ πρωί (γύρω στις 07.30) για να αποφύγουμε την πολύ κίνηση στους δρόμους (μιλάμε για απίστευτες ουρές).Το πρώτο πράγμα που συνάντησα, φτάνοντας στην πλατεία Σκεντέρμπεη ήταν το Εθνικό-Ιστορικό Μουσείο με το τεράστιο ψηφιδωτό.
Δίπλα από το μουσείο ορθώνεται το Tirana International hotel ένα 15οροφο τερατούργημα, το οποίο για να χτιστεί από το κόμμα, γκρέμισαν μια ορθόδοξη εκκλησία που βρισκόταν εκεί. Λίγο πιο δίπλα θα δούμε την Όπερα (Palace of Culture), το τζαμί (Mosque of Ethem Bey) που χτίστηκε το 1789, καθώς και τον πύργο του ρολογιού (Clock Tower) που χτίστηκε το 1830. Στη μέση της πλατείας δεσπόζει το άγαλμα του Σκεντέρμπεη καβάλα στ' άλογο και γύρω γύρω κυβερνητικά κτίρια και υπουργεία. Μερικά μέτρα πιο κάτω την προσοχή μου τραβάει ένα κτήριο πυραμίδα, είναι το πρώην μουσείο του Χότζα, κάτι σαν πνευματικό κέντρο σήμερα.
Τελειώνοντας τη περιήγηση μου στο κέντρο των Τιράνων, θα δω την πρωθυπουργική κατοικία, την Ακαδημία καλών τεχνών, το Πανεπιστήμιο, το Sheraton (ναι έχει κι απ' αυτό) και δίπλα το στάδιο Qemal Stafa, που δεν θέλω να το θυμάμαι ύστερα από αυτό που έπαθε η Εθνική Ελλάδος.
Συνεχίζουμε προς Δυρράχιο που βρίσκεται περίπου 5 km μακριά από το σπίτι του Αλέξανδρου. Τι να πεις γι αυτή την πόλη, είναι το μεγάλο λιμάνι της Αδριατικής. Πολυκοσμία, τουρίστες, πολλά αυτοκίνητα, λίγο ψιλοχαμός γίνετε γιατί κατεβαίνει πολύ κόσμος απ' τα χωριά. Επισκεφτήκαμε τη ροτόντα, το 15.000 θέσεων ρωμαϊκό αμφιθέατρο, το οποίο χτίστηκε κατά το 2ο μΧ αιώνα και το οποίο διαθέτει και παλαιοχριστιανική κρύπτη με σπάνια ψηφιδωτά, το μικρό βενετσιάνικο κάστρο σήμερα λειτουργεί σαν cafe),το αρχαιολογικό μουσείο και τέλος το παλάτι του τέως βασιλιά Ζωγου που βρίσκεται στην κορυφή ενός λόφου από τον οποίο έχεις όλο το Δυρράχιο στα πόδια σου.
Και αφού είναι ημέρα επιστροφής στην Αθήνα η σημερινή, αναχωρούμε γρήγορα γρήγορα γιατί έχουμε να διανύσουμε περίπου 700 km από τα οποία τα 200 εντός αλβανικού εδάφους (θέλουμε περίπου 4-5 ώρες). Ο δρόμος πολύ κακός, δεξιά κι αριστερά απ' αυτόν μικρά μαρμάρινα ''εκκλησάκια'' που μαρτυρούν τις ανθρώπινες ζωές που έχουν χαθεί. Περνάμε Λούζνια και Φίερι, δυο πόλεις χωρίς μεγάλο ενδιαφέρον και φτάνουμε στο Τεπελένι γνωστό από τον Αλή Πασά του. Μου κάνουν εντύπωση οι παλιές πολυκατοικίες που είναι έτοιμες να πέσουν και ένα μνημείο φτιαγμένο στους πρόποδες του βουνού στη μνήμη αυτών που χάθηκαν στον πόλεμο του '40.
Σιγά σιγά μπαίνουμε στο Αργυρόκαστρο το οποίο είναι από τις πιο σημαντικές πόλεις της νότιας Αλβανίας και θεωρείται η «πόλη των Μουσείων». Είναι χτισμένο στην πλαγιά ενός βουνού και διαθέτει χαρακτηριστικά καλντερίμια. Τα σπίτια μοιάζουν με μεσαιωνικούς πύργους και σχηματίζουν ένα γραφικό σύνολο. Το κάστρο της πόλης βρίσκεται σε περίοπτη θέση. Από παντού μπορείς να διακρίνεις το παλιό ρολόι που βρίσκετε πάνω σε αυτό.
Φεύγοντας, θα συναντήσουμε τα περισσότερα υπαίθρια πλυντήρια αυτοκίνητων που έχετε δει ποτέ. Ο ανταγωνισμός μεγάλος, χαμός γίνεται για το ποιος θα μας το πλύνει. Κι επειδή δεν μένουμε ευχαριστημένοι από το πρώτο πλύσιμο θα το ξαναπλύνουμε παρακάτω. Άλλωστε κοστίζει μόνο 3 ευρώ. Φτάνουμε Αγίους Σαράντα για να πάρουμε τον Στέφανο και καθόμαστε για βραδινό φαγητό σ' ένα όμορφο εστιατόριο της πόλης. Μετά από λίγη ώρα αναχωρούμε για τα σύνορα, έλεγχος διαβατηρίων, τελωνειακές διατυπώσεις, ξέρετε τώρα... Αφήνω τη χώρα χαρούμενος και με πολλές εμπειρίες πλέον. Τέλος θα ήθελα να ευχαριστήσω το φίλο μου Αλέξανδρο για την όμορφη φιλοξενία που μου πρόσφερε.
